Datacenters stimuleren de vraag naar elektriciteit in Galicië en stellen het netwerk op de proef

Galicië is in opkomst als een van de gebieden met potentieel voor de ontwikkeling van datacenters, maar de toename van de vraag naar elektriciteit stelt nieuwe uitdagingen voor het netwerk.

De uitbreiding van datacenters die gekoppeld zijn aan kunstmatige intelligentie, de cloud en digitalisering, zorgt voor een toenemende elektriciteitsvraag in Spanje. Galicië vormt hierop geen uitzondering: diverse projecten die verband houden met deze infrastructuren vragen toegang tot en capaciteit van het elektriciteitsnet, in een context waarin de beschikbaarheid van stroom een ​​cruciale factor is geworden bij de keuze van de locatie voor dergelijke projecten.

De situatie legt de nadruk op een steeds relevanter vraagstuk: het vermogen van elektriciteitsnetwerken om de nieuwe grootschalige vraag te absorberen zonder de stabiliteit van het systeem in gevaar te brengen of andere industriële projecten te verdringen.

Datacenters zijn nu al verantwoordelijk voor een aanzienlijk deel van de nieuwe vraag.

De laatste gegevens gepubliceerd door Red Eléctrica laten de dimensie zien die dit fenomeen in Spanje aan het verwerven is. Op 1 oktober 2026 waren dataverwerkingscentra goed voor 34,2% van alle toegekende toegangscapaciteit in het transmissienetwerk voor nieuwe vragen, met een toegekende 6.328 MW.

Volgens Red Eléctrica was nog geen van de 6.328 MW die aan datacenters was toegewezen in gebruik genomen. In totaal bedroeg de toegekende capaciteit voor de vraag op het transmissienetwerk 18,52 GW, waarvan 11,05 GW toebehoorde aan faciliteiten die nog niet operationeel waren.

De gegevens weerspiegelen de mate waarin datacenters een nieuwe grote potentiële verbruiker van elektriciteit zijn geworden en verklaren een deel van de druk die bepaalde punten van het netwerk ervaren.

Galicië wil zijn energiepotentieel benutten.

Het Galicische geval vertoont ook een bijzonder kenmerk: de gemeenschap beschikt over een hoge capaciteit voor de opwekking van hernieuwbare energie.

Volgens gegevens van Red Eléctrica voor 2025 had Galicië aan het eind van het jaar 9.892 MW aan geïnstalleerd vermogen, waarvan ongeveer 82% bestond uit hernieuwbare energiebronnen. Windenergie vertegenwoordigde 40,7% van het geïnstalleerde vermogen en waterkracht 37,7%.

Deze beschikbaarheid van duurzame opwekking kan een aantrekkelijk element worden voor projecten die grote hoeveelheden elektriciteit nodig hebben, vooral in een context waarin bedrijven en overheden proberen de milieueffecten die gepaard gaan met de groei van kunstmatige intelligentie en digitale diensten te verminderen.

Het beschikken over capaciteit voor de opwekking van hernieuwbare energie betekent echter niet automatisch dat er voldoende capaciteit is om nieuwe grote afnemers aan te sluiten. De capaciteit voor opwekking, transmissie, distributie en aansluiting moet op elkaar afgestemd zijn.

Het nieuwe knelpunt: stroomvoorziening

De beschikbaarheid van elektriciteit wordt daarmee een van de factoren die de locatie van nieuwe datacenters bepalen.

In bepaalde knooppunten van het Spaanse netwerk overschrijden de aanvragen voor nieuwe vraag de beschikbare capaciteit. Deze situatie heeft het Ministerie van Ecologische Transitie er al toe gebracht wedstrijden te organiseren om capaciteit toe te wijzen op bepaalde punten van het netwerk, waaronder het knooppunt Nuevo Vigo in Galicië, dat in een van deze processen over 182 MW beschikbare capaciteit beschikte.

Het probleem treft niet alleen datacenters. Ook industrieën, elektrificatieprojecten, spoorweginfrastructuur en andere faciliteiten hebben nieuwe netwerkaansluitingen nodig.

Daarom opent de groei van datacenters een debat over de manier waarop elektrische capaciteit moet worden verdeeld, die in bepaalde gebieden beperkt is.

Kunstmatige intelligentie verhoogt de energiebehoefte.

De groei van de vraag hangt nauw samen met de uitbreiding van kunstmatige intelligentie.

Datacenters hebben elektriciteit nodig, niet alleen om de servers die informatie verwerken van stroom te voorzien, maar ook voor koeling, opslag, beveiliging en noodstroomvoorzieningen.

Op internationale schaal voorspelt het International Energy Agency de komende jaren een sterke groei van het elektriciteitsverbruik van deze faciliteiten. In Spanje schat de regering zelf dat de computerdoelstellingen in verband met kunstmatige intelligentie voor 2030 tussen de 3,5 en 4 GW aan elektriciteitsvraag zouden vereisen, hoewel de bestaande toepassingen en vergunningen dat cijfer ruimschoots overschrijden.

Dit heeft ertoe geleid dat de regering nieuwe voorwaarden heeft voorgesteld voor de ontwikkeling van datacenters.

De overheid bereidt nieuwe duurzaamheidseisen voor.

In augustus 2026 diende het Ministerie voor Ecologische Transitie een ontwerp-koninklijk besluit in met als doel eisen te stellen aan de energie-duurzaamheid, het milieu en de veerkracht van datacenters.

Een van de voorgestelde maatregelen is dat deze faciliteiten hun verbruik ondersteunen via nieuwe duurzame opwekking. Het project stelt voor dat datacenters elk bedrijfsuur 80% van hun energieverbruik moeten dekken met nieuwe duurzame opwekking, naast het voldoen aan bepaalde criteria voor energie- en waterefficiëntie.

Het voorstel is een reactie op een groeiende zorg: dat de uitbreiding van kunstmatige intelligentie en digitale diensten zal leiden tot een toename van de elektriciteitsvraag, waardoor meer emissie-intensieve technologieën nodig zijn of het elektriciteitsnet extra wordt belast.

Galicië staat voor een kans én een uitdaging op energiegebied.

De komst van nieuwe datacenters zou een kans kunnen betekenen voor Galicië, gezien de beschikbaarheid van hernieuwbare energiebronnen, de geografische ligging en de ontwikkeling van de digitale infrastructuur.

Maar de groei van de sector vereist ook een versterking van de energieplanning. De kwestie gaat niet langer alleen over het hebben van land of het aantrekken van investeringen, maar veeleer over het garanderen dat er voldoende elektrische stroom, aansluitcapaciteit en een netwerk is dat klaar is om een ​​groot verbruik te bedienen zonder ander gebruik in gevaar te brengen.

De uitdaging zal zijn ervoor te zorgen dat de groei van datacenters gepaard gaat met nieuwe elektriciteitsinfrastructuur, hernieuwbare energieopwekking en mechanismen voor vraagbeheer.

De evolutie van Galicië zal in die zin een voorbeeld zijn van een van de grote uitdagingen van de energietransitie: hoe we schone en voldoende elektriciteit kunnen leveren aan een steeds digitalere economie zonder de bestaande netwerken te overbelasten.